PHẦN II: BẢO HIỂM XÃ HỘI (BẢO HIỂM XÃ HỘI BẮT BUỘC)
I. ĐỐI TƯỢNG: NLĐ tham gia BHXH bắt buộc, bao gồm:
Cán bộ, công chức, viên chức theo quy định của pháp luật về cán bộ, công chức.
NLĐ làm việc theo hợp đồng lao động có thời hạn từ đủ 3 tháng trở lên và hợp đồng lao động không xác định thời hạn theo quy định của pháp luật về lao động.
NLĐ, xã viên, kể cả cán bộ quản lý làm việc và hưởng tiền công theo hợp đồng lao động từ đủ 3 tháng trở lên trong hợp tác xã, liên hiệp hợp tác xã thành lập, hoạt động theo Luật Hợp tác xã.
Công nhân quốc phòng, công nhân công an làm việc trong các doanh nghiệp thuộc lực lượng vũ trang.
NLĐ quy định tại các điểm nêu trên được cử đi học, thực tập, công tác trong và ngoài nước mà vẫn hưởng tiền lương hoặc tiền công trong nước.
NLĐ đã tham gia BHXH bắt buộc mà chưa nhận BHXH một lần trước khi đi làm việc có thời hạn ở nước ngoài theo quy định của Pháp luật về NLĐ Việt Nam đi làm việc ở nước ngoài theo hợp đồng.
II. CÁC CHẾ ĐỘ CỦA BHXH BẮT BUỘC BAO GỒM:
Ốm đau;
Thai sản;
Tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp;
Hưu trí;
Tử tuất.
1. Chế độ ốm đau: NLĐ được hưởng chế độ ốm đau khi:
Bị ốm đau, tai nạn rủi ro phải nghỉ việc và có xác nhận của cơ sở y tế.
Có con dưới 7 tuổi bị ốm đau, phải nghỉ việc để chăm sóc con và có xác nhận của cơ sở y tế.
Thời gian hưởng chế độ ốm đau trong một năm:
Làm việc trong điều kiện bình thường thì được hưởng:
30 ngày nếu đã đóng BHXH dưới 15 năm.
40 ngày nếu đã đóng đủ từ 15 năm đến dưới 30 năm.
60 ngày nếu đã đóng đủ từ 30 năm trở lên.
Làm nghề hoặc công việc nặng nhọc, độc hại, nguy hiểm thuộc danh mục do Bộ Lao động- TBXH và Bộ Y tế ban hành hoặc làm việc thường xuyên ở nơi có phụ cấp khu vực hệ số từ 0,7 trở lên thì được hưởng:
40 ngày nếu đã đóng BHXH dưới 15 năm.
50 ngày nếu đã đóng đủ từ 15 năm đến dưới 30 năm.
70 ngày nếu đã đóng đủ từ 30 năm trở lên.
NLĐ mắc bệnh thuộc danh mục bệnh cần chữa trị dài ngày do Bộ Y tế ban hành thì được hưởng:
Tối đa không quá 180 ngày/năm, tính cả ngày lễ, nghỉ tết, ngày nghỉ hàng tuần.
Hết thời hạn 180 ngày mà vẫn tiếp tục điều trị thì được hưởng tiếp chế độ ốm đau với mức thấp hơn.
Thời gian hưởng chế độ khi con ốm:
NLĐ được hưởng chế độ khi nghỉ việc để chăm sóc con ốm đau trong một năm cho mỗi đứa con:
Tối đa là 20 ngày làm việc nếu con dưới 3 tuổi.
Tối đa là 15 ngày làm việc nếu con từ đủ 3 tuổi đến dưới 7 tuổi.
Trường hợp cả cha và mẹ cùng tham gia BHXH, nếu một người đã hết thời hạn hưởng chế độ mà con vẫn ốm đau thì người kia được hưởng chế độ như quy định trên.
Dưỡng sức, phục hồi sức khỏe sau khi ốm đau:
NLĐ sau thời gian hưởng chế độ ốm đau mà sức khỏe còn yếu thì được nghỉ dưỡng sức, phục hồi sức khỏe. Thời gian nghỉ trong một năm:
Tối đa 10 ngày đối với NLĐ sức khỏe còn yếu sau thời gian ốm đau do mắc bệnh cần chữa trị dài ngày.
Tối đa 7 ngày đối với NLĐ sức khỏe còn yếu sau thời gian ốm đau do phải phẩu thuật.
Bằng 5 ngày đối với các trường hợp khác.
Mức hưởng dưỡng sức, phục hồi sức khỏe một ngày:
Bằng 25% mức lương tối thiểu chung nếu nghỉ dưỡng sức, phục hồi sức khỏe tại gia đình.
Bằng 40% mức lương tối thiểu chung nếu nghỉ dưỡng sức, phục hồi sức khỏe tại cơ sở tập trung, mức hưởng này tính cả tiền đi lại, tiền ăn và ở.
2. Chế độ thai sản: NLĐ được hưởng chế độ thai sản khi thuộc một trong các trường hợp sau đây:
Lao động nữ mang thai.
Lao động nữ sinh con và NLĐ nhận con nuôi dưới 4 tháng tuổi phải đóng BHXH từ đủ 6 tháng trở lên trong thời gian 12 tháng trước khi sinh con hoặc nhận con nuôi.
NLĐ đặt vòng tránh thai, thực hiện các biện pháp triệt sản.
Thời gian hưởng chế độ khi khám thai:
Trong thời gian mang thai, lao động nữ được nghỉ việc để đi khám thai 5 lần, mỗi lần 1 ngày; trường hợp ở xa cơ sở y tế hoặc người mang thai có bệnh lý hoặc thai